IV Pa 85/25 - wyrok z uzasadnieniem Sąd Okręgowy w Sieradzu z 2026-01-07
Sygn. akt IV Pa 85/25
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
23 grudnia 2025 roku
Sąd Okręgowy w Sieradzu IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie:
Przewodniczący: sędzia Sławomir Górny
Protokolant: Ewelina Kubiczak-Kleśta
po rozpoznaniu na rozprawie 23 grudnia 2025 roku w Sieradzu
sprawy z powództwa P. K.
przeciwko (...) spółce z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. i (...)spółce z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w U.
o wynagrodzenie za pracę i odszkodowanie
na skutek apelacji pozwanych spółek
od wyroku Sądu Rejonowego w Wieluniu - Sądu Pracy
z dnia 6 marca 2025 roku sygn. akt IV P 60/24
1. Oddala apelację.
2. Zasądza solidarnie od pozwanych (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. i (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w U. na rzecz powoda P. K. kwotę 2.050 zł (dwa tysiące pięćdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego przed sądem II instancji, z ustawowymi odsetkami za opóźnienie za czas po upływie 14 dni od ogłoszenia wyroku do dnia zapłaty.
Sygn. akt IV Pa 85/25
UZASADNIENIE
P. K. wystąpił przeciwko (...) spółce z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W., (...) spółce z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w U. i (...) spółce z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. o zapłatę solidarnie, ewentualnie in solidum, kwoty 71 274,10 zł z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 12 czerwca 2024 r. do dnia zapłaty tytułem wynagrodzenia za pracę za luty i marzec 2024 roku po 15 650,00 zł, za kwiecień 14 398,02 zł, za maj 8 885,16 zł oraz odszkodowania za rozwiązanie umowy o pracę przez powoda z winy pracodawcy 15 650,00 zł wraz ze skapitalizowanymi odsetkami na dzień 11 czerwca 2024 r. W uzasadnieniu żądania powód podniósł, iż strony łączyła umowa o pracę od 27 kwietnia 2023 r., której warunki zmieniono porozumieniem z dnia 1 października 2023 r. Od pozwanych (...) sp. z o.o. i (...) sp. z o.o. powód dochodzi należności na podstawie art. 23 ( 1 )§ 2 k.p. i art. 415 k.c. oraz na podstawie nadużycia osobowości prawnej. Powód podniósł, iż wszystkie spółki mają w nazwie (...), M. J. posiada w dwóch spółkach co najmniej połowę udziałów, a pozostałe udziały posiada jej ojciec J. J. (1), w trzeciej spółce właścicielem jest jej mąż J. J. (2). Reprezentantami spółek w różnych konfiguracjach są M. J., J. J. (1) i J. J. (2). Przedmiot działalności spółek jest tożsamy. Mimo formalnej odrębności wszystkie spółki stanowią gospodarczą całość. Wynagrodzenie za wykonywane przez (...) sp. z o.o. wyroby przelewane jest na rachunek (...) sp. z o.o., która zatrudnia jedynie część pracowników biurowych. (...) sp. z o.o. zaspakaja wybrane zobowiązania pozostałych spółek. Wobec powyższych okoliczności spółki odpowiadają solidarnie za zobowiązania wobec pracowników. Powód rozwiązał umowę o pracę na podstawie art. 55 § 1 ( 1) k.p. ze względu na zaleganie z zapłatą wynagrodzenia przez okres prawie 4 miesięcy. Powód domagał się udzielenia zabezpieczenia powództwa poprzez zajęcie wierzytelności przysługującej pozwanym z rachunku bankowego oraz innych wierzytelności w kwocie 75 324,10 zł. Postanowieniem z dnia 21 czerwca 2024 r. Sąd udzielił powodowi zabezpieczenia poprzez zajęcie do kwoty 75 324,10 zł wierzytelności z rachunku bankowego pozwanych oraz innych wierzytelności przysługujących pozwanym. Nakazem z dnia 21 czerwca 2024 r. Sąd uwzględnił powództwo. Każdy z pozwanych wniósł sprzeciw od nakazu zapłaty. Postanowieniem z dnia 16 sierpnia 2024 r. Sąd odrzucił sprzeciw (...) sp. z o.o. od nakazu zapłaty. Postanowieniem z dnia 20 listopada 2024 r. Sąd Okręgowy w Sieradzu oddalił zażalenie (...) sp. z o.o. na postanowienie Sądu I instancji w przedmiocie odrzucenia sprzeciwu od nakazu zapłaty. W sprzeciwach od nakazu zapłaty pozwani (...) sp. z o.o. i (...) sp. z o.o. wnieśli o oddalenie powództwa i zasądzenie kosztów postępowania. Pozwany (...) sp. z o.o, zarzucił brak legitymacji biernej po swojej stronie podnosząc, iż powód pracował w firmie przez okres 2 miesięcy od 01 sierpnia do 30 września 2023 r. i za ten okres wynagrodzenie zostało powodowi wypłacone. Okoliczności wskazane w uzasadnieniu pozwu nie odnoszą się do stanu faktycznego sprawy. Pozwany (...) sp. z o.o. zarzucił brak legitymacji biernej po swojej stronie podnosząc, iż pozwany nie zatrudniał powoda ani nie przejął powoda z (...) sp. z o.o. W uzasadnieniu pozwu nie ma żadnego argumentu, który dotyczyłby tej sprawy. W piśmie procesowym z dnia 09 września 2024 r. powód cofnął pozew w stosunku do (...) sp. z o.o. i(...) sp. z o.o. o kwotę 10 000,00 zł tytułem wynagrodzenia za luty 2024 roku i 286,65 zł tytułem skapitalizowanych odsetek. W piśmie procesowym z dnia 27 września 2024 r. powód cofnął pozew co do kwoty 417,33 zł tytułem wynagrodzenia chorobowego za 22 maja 2024 r., 4 185,00 zł tytułem wynagrodzenia za luty 2024 roku i rozszerzył powództwo o kwotę 3 310,00 zł ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy. Ostatecznie powód cofnął pozew o kwotę 3 310,00 zł tytułem ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy domagając się zasądzenia kwoty 40 936,47 zł z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 12 czerwca 2024 r. tytułem wynagrodzenia za okres od lutego do maja 2024 roku oraz kwoty 15 746,00 zł tytułem odszkodowania za rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracodawcy.
Sąd Rejonowy Sąd Pracy w Wieluniu, wyrokiem z 6 marca 2025 roku, zasądził od pozwanych (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. i (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w U. solidarnie na rzecz P. K.: kwotę 40 936,47 (czterdzieści tysięcy dziewięćset trzydzieści sześć 47/100) zł z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 13 czerwca 2024 r. do dnia zapłaty tytułem wynagrodzenia za pracę: kwotę 15 746,00 (piętnaście tysięcy siedemset czterdzieści sześć) zł z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 13 czerwca 2024 r. do dnia zapłaty tytułem odszkodowania za rozwiązanie umowy o pracę przez pracownika bez wywiedzenia z winy pracodawcy, kwotę 2 106,00 (dwa tysiące sto sześć) zł z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty tytułem kosztów postępowania z zastrzeżeniem, że pozwani (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. i (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w U. ponoszą solidarną odpowiedzialność za zobowiązanie z (...) spółką z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. do wysokości wyżej zasądzonych kwot nakazem zapłaty z dnia 21 czerwca 2024 r. Sądu Rejonowego w Wieluniu sygnatura akt IV Np 30/24 (pkt 1). Oddalił powództwo w pozostałej części (pkt 2). Umarzył postępowanie w części, w której powód P. K. cofnął pozew (pkt 3).
Wyrok poprzedziły następujące ustalenia i rozważania sądu I instancji:
P. K. na podstawie umowy o pracę z dnia 27 kwietnia 2023 r. zawartej na czas nieokreślony zatrudniony został w (...) spółce z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w U. od dnia 01 sierpnia 2023 r. na stanowisku koordynatora procesów produkcyjnych z wynagrodzeniem 15 650,00 zł. W dniu 31 sierpnia 2023 r. powód zawiadomiony został o przejściu zakładu pracy w trybie art. 23 ( 1 )k.p. na (...) sp. z o.o. z dniem 01 października 2023 r. w wyniku przeniesienia działalności produkcyjnej do spółki utworzonej przez dotychczasowego pracodawcę (...) sp. z o.o. Zgodnie z treścią zawiadomienia przejście zakładu pracy nie wywołuje skutków ekonomicznych i socjalnych, w szczególności nie ulegnie zmianie miejsce wykonywania pracy. Nowy pracodawca zawarł z powodem porozumienie zmieniające warunki umowy o pracę z dnia 27 kwietnia 2023 r. powierzając powodowi nowe stanowisko pracy dyrektora do spraw procesów produkcyjnych. Dokumentacja związana z zatrudnieniem powoda przekazana została z firmy (...) sp. z o.o. do (...) sp. z o.o. Powód w okresie zatrudnienia w (...) sp. z o.o. wykonywał obowiązki pracownicze również na rzecz (...) sp. z o.o. i (...) sp. z o.o., nadzorował produkcję, zajmował się magazynem, szkoleniami, kontaktem z klientem, sporządzał oferty dla klientów. Polecenia wykonania określonych czynności na rzecz spółek wydawali powodowi M. J., J. J. (1) i J. J. (2).
We wrześniu i październiku 2023 roku powód otrzymał wynagrodzenie za pracę z firmy (...) sp. z o.o. Powód otrzymywał wynagrodzenie w ratach, część wynagrodzenia powód otrzymywał gotówką. Pracodawca tłumaczył powodowi, że nie ma pieniędzy i w pierwszej kolejności musi wypłacić wynagrodzenia pracownikom zatrudnionym przy pracy na hali. M. J. informowała powoda o problemach z produkcją, dostępnością materiałów. Opóźnienia w wypłacie wynagrodzenia powodowi były kilkutygodniowe. Ostatnią wypłatę wynagrodzenia otrzymał w marcu 2023 roku w kwocie 10 000,00 zł gotówką. Powód nie otrzymał w ogóle wynagrodzenia za okres od marca do maja. Pożyczał pieniądze na utrzymanie i bieżące opłaty.
W dniu 22 maja 2024 r. powód złożył (...) sp. z o.o. oświadczenie o rozwiązaniu umowy o pracę bez zachowania okresu wypowiedzenia w trybie art. 55 § 1 1 k. p. wskazując jako przyczynę zaleganie z wynagrodzeniem przez pracodawcę.
W sprawie IV P 23/24 Sąd Rejonowy w Wieluniu wyrokiem z dnia 21 marca 2024 r. zasądził na rzecz pracownika zatrudnionego w (...) spółce z ograniczoną odpowiedzialnością należności ze stosunku pracy solidarnie od (...) sp. z o.o., (...) sp. z o.o. i (...) sp. z o.o. Wyrokiem z dnia 19 lipca 2024 r. Sąd Okręgowy w Sieradzu oddalił apelację pozwanych od wyroku Sądu I instancji.
W sprawie IV P 67/23 Sądu Rejonowego w Wieluniu z powództwa pracownika (...) sp. z o.o. o wynagrodzenie za pracę zawarta została ugoda, w której pozwani (...) sp. z o.o., (...) sp. z o.o. i (...) sp. z o.o. zobowiązali się zapłacić solidarnie na rzecz powódki objętą pozwem kwotę z tytułu wynagrodzenia za pracę.
Po tychże ustaleniach Sąd Rejonowy zważył, że prawomocnym nakazem zapłaty z dnia 21 czerwca 2024 r. sygnatura akt IV Np 30/24 Sąd zasądził na rzecz powoda od (...) sp. z o.o. z siedzibą w W. kwotę 71 274,10 zł tytułem wynagrodzenia za pracę, zgodnie z żądaniem pozwu za okres od lutego do 22 maja 2024 r. i odszkodowania za rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracodawcy wraz ze skapitalizowanymi odsetkami i dalszymi odsetkami za opóźnienie i kosztami postępowania. W związku z zapłatą wynagrodzenia za luty 2024 roku w kwocie 10 000,00 zł powód domagał się ostatecznie od pozwanych (...) sp. z o.o. i (...) sp. z o.o. zapłaty części wynagrodzenia za pracę za luty 2024 roku 1 465,00 zł, za marzec 2024 roku 15 650,00 zł, za kwiecień 14 398,02 zł i za maj 8 885,16 zł wraz ze skapitalizowanymi odsetkami i dalszymi odsetkami za opóźnienie od dnia 12 czerwca 2024 r. Fakt niewypłacenia powodowi wynagrodzenia za okres od marca do maja 2024 roku potwierdzony został przez M. J. pełniącą funkcję prokurenta w (...) sp. z o.o. i prezesa zarządu w (...) sp. z o.o. i (...) sp. z o.o., która zeznając na rozprawie w dniu 24 października 2024 r. stwierdziła, iż powodowi nie należy się wynagrodzenie, bo nie wykonał pracy. Zebrany w sprawie materiał dowodowy nie potwierdza zeznań M. J., jakoby powód faktycznie nie wykonywał swoich obowiązków pracowniczych. W aktach osobowych powoda nie ma żadnych informacji o karach porządkowych. Powód zatrudniony na podstawie umowy o pracę w (...) sp. z o.o. rozwiązał umowę o pracę w dniu 22 maja 2024 r. z uwagi na zaleganie z wypłatą wynagrodzenia. Okolicznością bezsporną w niniejszej sprawie jest brak wypłaty wynagrodzenia przez pracodawcę na rzecz powoda za okres od marca do maja 2024 roku oraz w części za luty 2024 roku. Do podstawowych obowiązków pracodawcy, na podstawie art. 94 pkt 5 k.p., należy terminowe i prawidłowe wypłacanie wynagrodzenia pracownikom. Zgodnie z art. 86 § 1 k.p. pracodawca jest obowiązany wypłacać wynagrodzenie w miejscu, terminie i czasie określonych w regulaminie pracy lub w innych przepisach prawa pracy. Niewypłacanie w ustalonym terminie przysługującego pracownikowi wynagrodzenia za pracę stanowi, zgodnie z art. 282 § 1 pkt 1 k.p., wykroczenie przeciwko prawom pracownika. Na podstawie art. 55 § 1 ( 1) k.p. pracownik może rozwiązać umowę o pracę bez wypowiedzenia także wtedy, gdy pracodawca dopuścił się ciężkiego naruszenia podstawowych obowiązków wobec pracownika; w takim przypadku pracownikowi przysługuje odszkodowanie w wysokości wynagrodzenia za okres wypowiedzenia. W przypadku rozwiązania umowy o pracę zawartej na czas określony odszkodowanie przysługuje w wysokości wynagrodzenia za czas, do którego umowa miała trwać, nie więcej jednak niż za okres wypowiedzenia. Zgodnie z poglądem wyrażonym przez Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 11 października 2022 r. (II PSKP 17/22, publ. Legalis nr 2847520) przesłanką rozwiązania umowy o pracę w trybie art. 55 § 1 ( 1) k.p. jest zarówno całkowite zaprzestanie przez pracodawcę wypłaty wynagrodzenia, jak i wypłacanie wynagrodzenia nieterminowo lub w zaniżonej wysokości (przez np. dokonywanie nieuprawnionych potrąceń z wynagrodzenia). Ocena „ciężkości” naruszenia przez pracodawcę terminowej wypłaty wynagrodzenia na rzecz pracownika zależy jednak, z jednej strony - od powtarzalności i uporczywości zachowania pracodawcy, z drugiej zaś - od stwierdzenia, czy nieterminowa wypłata wynagrodzenia stanowiła realne zagrożenie lub uszczerbek dla istotnego interesu pracownika. W wyroku z dnia 18 marca 2015 r. (I PK 197/14, publ. Legalis nr 1242090) Sąd Najwyższy podniósł, iż powtarzające się niewypłacanie wynagrodzenia za pracę w terminie ustalonym w umowie o pracę może być uznane za ciężkie naruszenie art. 94 pkt 5 k.p., choćby opóźnienia w wypłacie nie przekraczały terminu przewidzianego o w art. 85 § 2 k.p. Jak wynika z zeznań powoda pracodawca już od 2023 roku opóźniał się z zapłatą wynagrodzenia, które płacił w ratach, a od marca 2024 roku zaprzestał wypłacać wynagrodzenie. Powód nie miał środków na opłaty i utrzymanie rodziny, zmuszony był pożyczać pieniądze na życie. Zaistniała sytuacja uzasadniała rozwiązanie przez powoda umowy o pracę z (...) sp. z o.o. bez wypowiedzenia w trybie art. 55 § 1 ( 1 )k.p.; w takim przypadku pracownikowi przysługuje odszkodowanie w wysokości wynagrodzenia za okres wypowiedzenia.
Sąd Rejonowy uwzględnił powództwo i zasądził na rzecz powoda niewypłacone wynagrodzenie za pracę i odszkodowanie w wysokości wynagrodzenia za okres wypowiedzenia na podstawie art. 55 § 1 ( 1) k.p. wraz ze skapitalizowanymi odsetkami i dalszymi odsetkami za opóźnienie od dnia wniesienia pozwu w dniu 13 czerwca 2024 r. od pozwanych (...) sp. z o.o. i (...) sp. z o.o. podzielając argumentację powoda wyrażoną w uzasadnieniu pozwu, iż pomimo formalnej odrębności (...) sp. z o.o., (...) sp. z o.o. i (...) sp. z o.o. stanowią gospodarczą całość. W uzasadnieniu wyroku z dnia 18 września 2014 r. III PK 136/13 (publ. Legalis nr 1163153) oraz w uzasadnieniu wyroku z dnia 17 marca 2015 r. I PK 179/14 (publ. Legalis nr 1213081) Sąd Najwyższy wskazał, że jako przykład typowego nadużycia formy (instytucji) prawnej spółki wymienia się "pomieszanie sfer", które może być "rzeczowe" (dotyczyć sfery majątkowej spółki i wspólnika, kiedy nie wiadomo, do którego majątku: wspólnika, czy spółki dominującej/zależnej należy określony przedmiot lub masa majątkowa) lub "podmiotowe" (dotyczyć sposobu prowadzonej przez spółkę działalności oraz relacji zachodzących w jej strukturach wewnętrznych i występowania w stosunkach zewnętrznych). Istota omawianej instytucji (określanej również jako "pomijanie osobowości prawnej", "pomijanie prawnej odrębności osób prawnych" lub "przebijania welonu korporacyjnego") na gruncie prawa pracy polega na tym, że rzeczywisty "właściciel" zakładu pracy doprowadza swoim działaniem (przekształcając odpowiednio struktury organizacyjne) do formalnego związania pracownika stosunkiem umownym z podmiotem od siebie uzależnionym i pozbawionym uprawnień "właścicielskich", co może prowadzić do obejścia prawa i uniknięcia zobowiązań wobec pracowników. Korzystanie przez "właściciela" ze swobody w kreowaniu osób prawnych (w szczególności dotyczy to przypadków zakładania spółek zależnych) niejednokrotnie prowadzi do negatywnych konsekwencji w stosunku do pozostałych uczestników obrotu prawnego, zwłaszcza wobec pracowników. Sąd Najwyższy podniósł, iż w aktualnym stanie prawnym nie są przewidziane żadne szczególne konstrukcje prawne przeciwdziałające nadużywaniu podmiotowości prawnej i pozwalające na pomijanie prawnej odrębności osób prawnych. Konieczna jest więc odpowiednia wykładnia obowiązujących przepisów, pozwalająca - mimo braku możliwości kwestionowania zasady prawnej odrębności poszczególnych podmiotów wchodzących w skład tej samej grupy kapitałowej - na przeciwdziałanie skrajnym (wyjątkowym) przypadkom, w których jest nadużywana swoboda tworzenia tych podmiotów. Powód zatrudniony został na podstawie umowy o pracę w (...) sp. z o.o. W dniu 31 sierpnia 2023 r. (...) sp. z o.o. i (...) sp. z o.o. zawiadomili powoda o przejściu zakładu pracy w trybie art. 23 ( 1 )k.p. na nowego pracodawcę w związku z przeniesieniem działalności produkcyjnej do spółki utworzonej przez dotychczasowego pracodawcę. W dniu 01 października 2023 r. (...) sp. z o.o. zawarła z powodem porozumienie zmieniające warunki umowy w zakresie stanowiska pracy. W aktach osobowych powoda znajduje się protokół przekazania dokumentacji związanej z zatrudnieniem powoda z firmy (...)sp. z o.o. do (...) sp. z o.o. Jak wynika z zeznań powoda w okresie zatrudnienia w (...) sp. z o.o. powód wykonywał obowiązki pracownicze również na rzecz (...) sp. z o.o. i (...) sp. z o.o., nadzorował produkcję, zajmował się magazynem, szkoleniami, kontaktem z klientem, sporządzał oferty dla klientów. Powód wykonywał w pracy polecenia wydawane przez M. J., J. J. (1) i J. J. (2). We wrześniu i październiku 2023 roku powód otrzymał wynagrodzenie za pracę z firmy (...) sp. z o.o. Z odpisu KRS wynika, iż jeden z przedmiotów działalności spółek – obróbka metali i nakładanie powłok na metale jest tożsamy. Wszystkie spółki reprezentuje M. J. będącą z ojcem J. J. (1) współwłaścicielem (...) sp. z o.o. i (...) sp. z o.o. Jedynym wspólnikiem (...) sp. z o.o. jest mąż M. J.. Powyższe okoliczności uzasadniają legitymację bierną wszystkich trzech spółek w niniejszej sprawie z uwagi na solidarną odpowiedzialność za zobowiązania wynikające ze stosunku pracy powoda. Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd w wyroku zastrzegł, iż pozwani (...) sp. z o.o. i (...) sp. z o.o. ponoszą solidarną odpowiedzialność za zobowiązanie z (...) sp. z o.o. do wysokości zasądzonych kwot nakazem zapłaty z dnia 21 czerwca 2024 r. sygnatura akt IV Np 30/24. Sąd na podstawie art. 355 k.p.c. umorzył postępowanie w części, w której powód cofnął pozew i oddalił powództwo o zasądzenie odsetek za opóźnienie w części od dnia 12 czerwca 2024 r. z uwagi na treści przepisu art. 482 § 1 k.c., zgodnie z którym od zaległych odsetek można żądać odsetek za opóźnienie dopiero od chwili wytoczenia o nie powództwa; powód do należności z tytułu wynagrodzenia za pracę oraz odszkodowania doliczył odsetki skapitalizowane na dzień 11 czerwca 2024 r. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 100 zdanie pierwsze k.p.c. mając na uwadze, iż powód domagał się w pozwie kwoty 71 274,10 zł, w toku niniejszego postępowania cofnął pozew o kwotę 10 000,00 zł z odsetkami skapitalizowanymi w wysokości 285,65 zł tytułem wynagrodzenia za luty 2024 roku, wypłaconą przed wniesieniem pozwu, cofnął pozew o kwotę 417,33 zł tytułem wynagrodzenia chorobowego za 22 maja 2024 r. i o kwotę 4 185,00 zł tytułem wynagrodzenia za luty 2024 roku i rozszerzył powództwo o kwotę 3 310,00 zł tytułem ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy, a następnie cofnął pozew o tą kwotę. Sąd uwzględnił sprecyzowane powództwo w kwocie 56 682,47 zł, wobec czego powód utrzymał się ze swoim żądaniem w 76%. Wysokość kosztów zastępstwa procesowego przy wartości przedmiotu sporu 74 584,10 zł wynosi 75% stawki minimalnej 5 400,00 zł, czyli 4 050,00 zł zgodnie z § 9 ust. 1 pkt 2 w zw. z § 2 pkt 6 rozporządzenia z dnia 22 października 2015 r. Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t. j. Dz. U. z 2023 r., poz. 1935) i § 9 ust. 1 pkt 2 w zw. z § 2 pkt 6 rozporządzenia z dnia 22 października 2015 r. Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie (t. j. Dz. U. z 2023 r., poz. 1964). Sąd zasądził od pozwanych na rzecz powoda koszty postępowania w kwocie 2 106,00 zł stanowiącej różnicę kwoty należnej powodowi 76% x 4050 zł i kwoty należnej pozwanym 24% x 4050 zł zaznaczając, iż pozwani (...) sp. z o.o. i (...) sp. z o.o. ponoszą solidarną odpowiedzialność również w zakresie kosztów postępowania z (...) sp. z o.o. do wysokości zasądzonej kwoty nakazem zapłaty z dnia 21 czerwca 2024 r. sygnatura akt IV Np 30/24.
Z rozstrzygnięciem Sądu Rejonowego w zakresie pkt 1 zaskarżonego wyroku, również w zakresie rozstrzygnięcia o kosztach procesu, nie zgodzili się pozwani i wywiedli apelację, w której zarzucili naruszenie:
- prawa procesowego w postaci:
1.
art. 233 § 1 k.p.c. w zw. z art. 299 k.p.c. poprzez dowolną, a nie swobodną ocenę
materiału dowodowego w postaci błędnego przyjęcia, że powód wywiązał się ze
swojego obowiązku udowodnienia faktu, z którego wywodzi skutki prawne w
postaci faktu wykonywania w okresie swojego zatrudnienia w (...) sp. z o.o. obowiązków pracowniczych również na rzecz (...) sp. z o.o. i (...) sp. z o.o. w postaci nadzorowania produkcji, zajmowania się magazynem, szkoleniami, kontaktem z klientem i sporządzaniem ofert dla klientów, podczas, gdy fakty te wynikają wyłącznie z zeznań samego powoda, którym pozwani zaprzeczają, powód nie przedstawił żadnego innego źródła dowodowego w tym zakresie w szczególności dowodu z dokumentu czy zeznań świadka, a ponadto dowód z przesłuchania stron można przeprowadzić wyłącznie w sytuacji gdy po wyczerpaniu środków dowodowych lub w ich braku pozostały niewyjaśnione fakty istotne dla
rozstrzygnięcia sprawy, zaś w tym przypadku powód nie wykazał żadnej inicjatywy
dowodowej ani nie podnosił braku możliwości jej podjęcia, uzasadniających oparcie
rozstrzygnięcia wyłącznie na treści dowodu uzupełniającego jaki stanowi dowód z
przesłuchania stron, który należy ponadto oceniać łącznie tj. biorąc pod uwagę
zarówno zeznania strony powodowej, jak i strony pozwanej, które to naruszenie
istotnie oddziaływało na kształt orzeczenia w niniejszej sprawie poprzez
uznanie za udowodnione twierdzeń powoda pomimo istnienia nieusuniętych przez
Sąd wątpliwości i uwzględnienie powództwa w zaskarżonej części;
2.
art. 233 § 1 k.p.c. poprzez dowolną, a nie swobodną ocenę materiału dowodowego
i przyjęcie, iż: zebrany w sprawie materiał dowodowy nie potwierdza zeznań
M. J. jakoby powód nie wykonywał swoich obowiązków
pracowniczych, podczas, gdy z zeznań samego powoda wynika, że: „Prezes
J. mówiła, że widać, że słabiej się czuję fizycznie i psychicznie. Została
mi zwrócona raz uwaga, że źle przetłumaczyłem pismo z j. angielskiego oraz błąd
przy pisaniu oferty od klienta, oraz że mam więcej nie zatrudniać pracowników,
czym zajmie się pani J., ponieważ wszystkie osoby zatrudnione przeze
mnie miały pretensje do p. J. o niewypłacanie wynagrodzenia. Błąd w
ofercie polegał prawdopodobnie na literówce przy przepisywaniu dokumentów. Nie
pamiętam czego dotyczyła ta oferta." oraz, że: „Pamiętam sytuację kiedy
powiedziałem, że nie będę dzwonił do jednego klienta po raz kolejny i nie będę go
okłamywał o zmianie terminu dostawy. Druga sytuacja była sprzeczna, ale nie
odmowna i dotyczyła tego, o czym wcześniej mówiłem, że wyszedłem z pracy po
godzinach pracy, ale wróciłem i wykonałem swoje czynności. Z panią J.
miałem rozmowy dyscyplinujące, dotyczyły mojego stanu psychicznego, to było w
miesiącach od lutego kiedy nie miałem już za co żyć. W tym czasie dowiedziałem
się, że ojciec ma nowotwór. Pani J. wzięła mnie na rozmowę i mówiła, że
mój stan się pogorszył. Chodziło jej o mój stan psychiczny i popełnienie kilku
błędów.", mające istotny wpływ na treść wyroku poprzez brak uznania
zasadności twierdzeń pozwanych o braku wykonywania przez powoda swoich
obowiązków pracowniczych nakazujących oddalenie powództwa w przedmiotowej sprawie;
3. art. 505 § 2 k.p.c. w zw. z art. 98 k.p.c. w zw. z art. 100 zdanie pierwsze k.p.c. poprzez nieprawidłowe zasądzenie kosztów procesu od pozwanych na rzecz powoda i uznanie, że koszty te wynoszą 2 106 zł, a ponadto, że ponoszą oni solidarną odpowiedzialność również w zakresie kosztów postępowania ze spółką (...) sp. z o.o. do wysokości zasądzonej kwoty nakazem zapłaty z dnia 21 czerwca 2024 r. sygnatura akt IV Np 30/24 mimo, że wnieśli oni prawidłowo od tego nakazu sprzeciw, co powoduje, że koszty te zostały zasądzone niezasadnie w podwójnej wysokości albowiem pełnomocnik powoda reprezentował jednego tylko powoda w tym samym postępowaniu toczącym się najpierw pod sygn. akt IV Np
30/24, a następnie po wniesieniu sprzeciwu przez (...) sp. z o.o. i (...) sp.
z o.o. pod sygn. akt IV P 60/24, posiadające istotny wpływ na wynik sprawy
poprzez niezasadne rozstrzygnięcie o kosztach niniejszego postępowania i
solidarnej odpowiedzialności pozwanych wraz ze spółką(...) sp. z o.o. za koszty
postępowania nakazowego.
- naruszenie prawa materialnego w postaci:
1. art. 369 k.c. poprzez błędne zastosowanie tego przepisu i przyjęcie w niniejszej
sprawie, że zobowiązanie pozwanych jest solidarne, podczas, gdy na mocy tego
przepisu zobowiązanie jest solidarne, tylko jeżeli to wynika z ustawy lub z
czynności prawnej zaś w przedmiotowym przypadku nie istnieje przepis ustawy
pozwalający na przyjęcie solidarności zobowiązania oraz nie zaistniała czynność
prawna, z której solidarność taka miałaby wynikać;
2. art. 94 pkt 5 k. p. poprzez błędne zastosowanie tego przepisu w odniesieniu do
pozwanych i przyjęcie, że znajduje w stosunku do nich zastosowanie przepis
wskazujący, że do podstawowych obowiązków pracodawcy należy terminowe
wypłacanie wynagrodzenia pracownikom podczas, gdy pozwani nie pozostawali
nigdy pracodawcą powoda w spornym okresie.
Mając na uwadze powyższe zarzuty, apelujący domagali się zmiany zaskarżonego wyroku poprzez oddalenie powództwa w zaskarżonym zakresie oraz wniosku powoda o zasądzenie kosztów sądowych; zasądzenie od powoda na rzecz pozwanych kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty za postępowanie przed Sądem II instancji oraz ponowne rozstrzygnięcie o kosztach procesu za postępowanie przed Sądem I instancji; ewentualnie, w przypadku uznania, że nie zachodzi podstawa do zmiany wyroku wnieśli o uchylenie wyroku w zaskarżonej części i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania, pozostawiając temu sądowi rozstrzygnięcie o kosztach postępowania apelacyjnego;
W uzasadnieniu apelanci podnieśli, że Sąd I instancji wydając skarżony wyrok dokonał naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. w zw. z art. 299 k.p.c. poprzez dowolną, a nie swobodną ocenę materiału dowodowego w postaci błędnego przyjęcia, że powód wywiązał się ze swojego
obowiązku udowodnienia faktu, z którego wywodzi skutki prawne w postaci faktu
wykonywania w okresie swojego zatrudnienia w (...) sp. z o.o. obowiązków
pracowniczych również na rzecz (...) sp. z o.o. i (...) sp. z o.o. w postaci
nadzorowania produkcji, zajmowania się magazynem, szkoleniami, kontaktem z
klientem i sporządzaniem ofert dla klientów. Fakty te wynikają zaś wyłącznie z zeznań samego powoda, którym pozwani zaprzeczają, powód nie przedstawił żadnego innego źródła dowodowego w tym zakresie w szczególności dowodu z dokumentu czy zeznań świadka, a ponadto w
myśl art. 299 kpc dowód z przesłuchania stron można przeprowadzić wyłącznie w
sytuacji gdy po wyczerpaniu środków dowodowych lub w ich braku pozostały
niewyjaśnione fakty istotne dla rozstrzygnięcia sprawy, zaś w tym przypadku
powód nie wykazał żadnej inicjatywy dowodowej ani nie podnosił braku możliwości
jej podjęcia, uzasadniających oparcie rozstrzygnięcia wyłącznie na treści dowodu
uzupełniającego jaki stanowi dowód z przesłuchania stron, który należy ponadto
oceniać łącznie tj. biorąc pod uwagę zarówno zeznania strony powodowej, jak i
strony pozwanej. W odniesieniu do spółki (...) sp. z o.o. należy zaś dodatkowo wskazać, że
sam powód zeznał, że „firma ta zaniechała swojej działalności po kilku miesiącach
od rozpoczęcia moiei pracy." Za wewnętrznie sprzeczne należy zatem ocenić jego
zeznania w zakresie jakim stwierdza on, że wykonywał w spornym okresie
obowiązki pracownicze dla (...) sp. z o.o. i jednocześnie, że firma ta
zaniechała działalności po kilku miesiącach od rozpoczęcia przez niego pracy, a
zatem w okresie, za który dochodzi on wynagrodzenia. Co więcej, w zeznaniach powoda można dostrzec również inne wewnętrzne sprzeczności w postaci stwierdzenia że: „Nigdy nie było tak, że opuszczałem firmę bez informowania chyba, że jechałem po zakupy dla firmy. Ale o tym też zawsze była informacja, bo musiałem wziąć pieniądze na zakupy.", a jednocześnie, że:
„Zakupy musiałem robić za własne pieniądze, które potem były mi zwracane." Naruszenie to istotnie oddziaływało zaś na kształt orzeczenia w niniejszej sprawie
poprzez uznanie za udowodnione twierdzeń powoda pomimo istnienia
nieusuniętych przez Sąd wątpliwości i uwzględnienie powództwa w zaskarżonej
części. Sąd Rejonowy dokonał również naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. poprzez dowolną, a
nie swobodną ocenę materiału dowodowego i przyjęcie, iż: zebrany w sprawie
materiał dowodowy nie potwierdza zeznań M. J. jakoby powód
nie wykonywał swoich obowiązków pracowniczych, podczas, gdy z zeznań
samego powoda wynika, że: „Prezes J. mówiła, że widać, że słabiej się czuję fizycznie i psychicznie. Została mi zwrócona raz uwaga, że źle przetłumaczyłem pismo z j. angielskiego
oraz błąd przy pisaniu oferty od klienta, oraz że mam więcej nie zatrudniać
pracowników, czym zajmie się pani J., ponieważ wszystkie osoby
zatrudnione przeze mnie miały pretensje do p. J. o niewypłacanie
wynagrodzenia. Błąd w ofercie polegał prawdopodobnie na literówce przy
przepisywaniu dokumentów. Nie pamiętam czego dotyczyła ta oferta." oraz, że:
„Pamiętam sytuację kiedy powiedziałem, że nie będę dzwonił do jednego klienta
po raz kolejny i nie będę go okłamywał o zmianie terminu dostawy. Druga sytuacja
była sprzeczna, ale nie odmowna i dotyczyła tego, o czym wcześniej mówiłem, że
wyszedłem z pracy po godzinach pracy, ale wróciłem i wykonałem swoje czynności.
Z panią J. miałem rozmowy dyscyplinujące, dotyczyły mojego stanu
psychicznego, to było w miesiącach od lutego kiedy nie miałem już za co żyć. W
tym czasie dowiedziałem się, że ojciec ma nowotwór. Pani J. wzięła mnie
na rozmowę i mówiła, że mój stan się pogorszył. Chodziło jej o mój stan psychiczny
i popełnienie kilku błędów." Uchybienie to uznać należy zaś za mające istotny wpływ na treść wyroku poprzez brak uznania w jego konsekwencji zasadności twierdzeń pozwanych o braku
wykonywania przez powoda swoich obowiązków pracowniczych nakazujących
oddalenie powództwa w przedmiotowej sprawie. Na mocy art. 98 § 1 k.p.c. strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony (koszty procesu), w myśl zaś art. 100 zdanie pierwsze k.p.c.
stanowi, że w razie częściowego tylko uwzględnienia żądań koszty będą wzajemnie
zniesione lub stosunkowo rozdzielone. Art. 505 § 2 k.p.c. stanowi z kolei, że nakaz zapłaty traci moc w części zaskarżonej sprzeciwem. Sprzeciw jednego tylko ze współpozwanych o to samo roszczenie oraz co do jednego lub niektórych uwzględnionych roszczeń powoduje utratę mocy
nakazu jedynie co do nich. (...) sp. z o.o. i (...) sp. z o.o. w sposób prawidłowy wniosły sprzeciw od nakazu zapłaty z dnia 21 czerwca 2024 r. sygnatura akt IV Np 30/24 wskutek
czego sprawa została skierowana do rozpoznania w trybie zwykłym i zarejestrowana pod sygn. akt IV P 60/24. Tylko sprzeciw (...) sp. z o.o. od w/w nakazu zapłaty został zaś uznany za bezskuteczny wobec czego prawomocność nakazu dotyczy tylko i wyłącznie tego podmiotu. Jeśli zaś sprzeciw od nakazu zastał skutecznie wniesiony przez pozostałych
współpozwanych to nakaz zapłaty utracił w stosunku do nich moc. Skoro zatem
lednym z elementów nakazu było zasadzenie kosztów procesu to rozstrzygnięci to nie może w żadnym wypadku dotyczyć w opisanej sytuacji (...) sp. z o.o. i (...) sp. o.o. Sąd Rejonowy uznał zaś, że ponoszą oni solidarną odpowiedzialność również w zakresie kosztów postępowania ze spółką (...) sp. z o.o. do wysokości zasądzonej kwoty nakazem zapłaty z dnia 21 czerwca 2024 r. sygnatura akt IV Np. 30/24 i dodatkowo zasądził koszty procesu od pozwanych na rzecz powoda uznając, że koszty te wynoszą 2 106 zł, co powoduje, że koszty te zostały
zasądzone niezasadnie w podwójnej wysokości albowiem pełnomocnik powoda
reprezentował jednego tylko powoda w tym samym postępowaniu toczącym się
najpierw pod sygn. akt IV Np 30/24, a następnie po wniesieniu sprzeciwu przez
(...) sp. z o.o. i (...) sp. z o.o. pod sygn. akt IV P 60/24. Takie rozstrzygnięcie pozostaje zatem nieprawidłowe i miało istotny wpływ na wynik sprawy poprzez niezasadne rozstrzygnięcie o kosztach niniejszego postępowania i dodatkowej solidarnej odpowiedzialności pozwanych wraz ze
spółką (...) sp. z o.o. za koszty postępowania nakazowego.
W zakresie art. 369 k.c. strona pozwana konstruuje zarzut traktujący o błędnym
zastosowaniu tego przepisu i przyjęciu w niniejszej sprawie, że zobowiązanie
pozwanych jest solidarne, podczas, gdy na mocy tego przepisu zobowiązanie jest
solidarne, tylko jeżeli to wynika z ustawy lub z czynności prawnej, a w tym
przypadku solidarność ta nie wynikała z żadnego z tych źródeł. Podkreślić należy, że uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji nie wskazał z jakiego przepisu ustawy bądź z jakiej czynności prawnej miałaby wynikać solidarność zobowiązania pozwanych. Jedynym uzasadnieniem dla uznania odpowiedzialności pozwanych wraz z rzeczywistym pracodawcą powoda ma być zaś uznanie przez tut. Sąd, że pomimo formalnej odrębności (...) sp. z o.o., (...) sp. z o.o. i (...)sp. z o.o. stanowią gospodarczą całość i pomijają swoją prawną odrębność co prowadzi do
nadużycia formy prawnej spółki. Nie można jednak w żadnym wypadku zgodzić się z Sadem Rejonowym, że stanowienie gospodarczej całości przez poszczególne spółki czy nawet rzeczowe
lub podmiotowe pomieszanie ich sfer powoduje, że zastosowanie znajdzie jakiś
przepis prawny pozwalający na przyjęcie ich solidarnej odpowiedzialności za
zobowiązania bądź, że działania takie stanowią czynność prawna, z której wynika
taka solidarna odpowiedzialność. W znaczeniu cywilistycznym czynność prawna to stan faktyczny, w skład którego wchodzi co najmniej jedno oświadczenie woli, z którym to oświadczeniem norma
prawna wiąże skutek w postaci powstania, zmiany lub ustania stosunku cywilnoprawnego (Postanowienie SN z dnia 30 lipca 2024 r., II CSKP 1245/22). Nie można tu zaś przypisać ani (...) sp. z o.o. ani tym bardziej niezwiązanemu zupełnie z powodem (...) sp. z o.o. złożenia żadnego oświadczenia woli, które prowadziłoby do powstania, zmiany lub ustania stosunku prawnego, z których wynikać miałaby ich solidarna odpowiedzialność wraz z (...) sp. z o.o. Nie można zaś karać podmiotów powiązanych ze sobą podmiotowo solidarną
odpowiedzialnością za samodzielne zobowiązania poszczególnych z tych
podmiotów - prowadzi to bowiem do naruszenia zasady odrębności podmiotów
gospodarczych, która oznacza, że każda spółka handlowa jest odrębnym
podmiotem prawa, niezależnie od swoich udziałowców czy wspólników. Oznacza
to, że spółka odpowiada za własne zobowiązania, a udziałowcy nie odpowiadają za
zobowiązania spółki. W ramach zasady odrębności podmiotów gospodarczych,
strony mogą zaś dowolnie kształtować swoje stosunki prawne, o ile nie naruszają
przepisów prawa i zasad współżycia społecznego. Pozwani zaprzeczają wreszcie, by pomijali w jakikolwiek sposób swoją odrębność. Spółki (...) sp. z o.o. nie łączyła z powodem nigdy jakakolwiek umowa, spółka (...) sp. z o.o. nigdy nie zarządzała pracownikiem w osobie powoda, a spółka (...) sp. z o.o. przestała nim zarządzać w momencie przejścia zakładu pracy w
trybie art. 23
(
1) k.p. na nowego pracodawcę tj. (...) sp. z o.o. Pozwane spółki wraz ze spółką (...) s p. z o.o. nie tworzą żadnej grupy kapitałowej - nie stanowią żadnej struktury łączącej podmioty gospodarcze w postaci spółek kapitałowych, które są kontrolowane przez jedną spółkę dominującą. W żadnym miejscu Sąd Rejonowy nie wskazuje zaś nawet, która
spółka miałaby kontrolować pozostałe. Relacje tych spółek nie wynikają zaś z
posiadania udziałów lub akcji przez podmiot nadrzędny w spółkach zależnych
(żaden z tych podmiotów nie posiada bowiem udziałów w innym podmiocie, żaden
z podmiotów nie jest również nadrzędny, a inne podporządkowane). Pomiędzy spółkami (...) sp. i (...) sp. z o.o., a także (...) sp. z o.o. nie zachodzi relacja, w której „rzeczywisty właściciel" zakładu pracy miałby doprowadzać swoim działaniem do formalnego związania pracownika stosunkiem umownym od siebie uzależnionym i pozbawionym uprawnień właścicielskich. Nie można zaś wywodzić takich powiązań z faktu wypłaty wynagrodzenia
powodowi przez inny podmiot, w przypadku trudności finansowych rzeczywistego
pracodawcy czy z faktu tożsamości jednego z przedmiotów działalności spółek, tym
bardziej, że każda ze spółek posiada inny przeważający przedmiot działalności -
(...) sp. z o.o.: „28, 29, Z, PRODUKCJA POZOSTAŁYCH MASZYN OGÓLNEGO
PRZEZNACZENIA, GDZIE INDZIEJ NIESKLASYFIKOWANA", (...) sp. z o.o.:
„25, 61, Z, OBRÓBKA METALI I NAKŁADANIE POWŁOK NA METALE", a (...)
sp. z o.o.: „71, 12, Z, DZIAŁALNOŚĆ W ZAKRESIE INŻYNIERII I ZWIĄZANE Z NIĄ
DORADZTWO TECHNICZNE". Nie można również nakładać odpowiedzialności solidarnej na dwa odrębne podmioty tylko ze względu na tożsamość podmiotową właścicieli - tożsamość ta istnieje również tylko w przypadku spółki (...) sp. z o.o. i (...) sp. z o.o.,
nie zaś w przypadku (...) sp. z o.o. pozostającego faktycznym pracodawcą
powoda.
Wskazać również należy, że istotnie - na mocy regulacji art. 94 pkt 5 k. p.
pracodawca jest obowiązany w szczególności terminowo i prawidłowo wypłacać
wynagrodzenie. Sąd I instancji dokonał jednak błędnego zastosowanie tego przepisu w odniesieniu
do pozwanych albowiem nie znajduje on w stosunku do nich zastosowania z uwagi
na fakt, że pozwani nie pozostawali nigdy pracodawcą powoda w spornym okresie. Pozwani nie uzgadniali w szczególności z powodem żadnej wysokości wynagrodzenia ani zakresu obowiązków, a twierdzenia powoda o wydawaniu mu przez te podmioty poleceń nie znajdują oparcia w zgromadzonym i wiarygodnym materiale dowodowym. Nie można tym bardziej zatem przypisać im winy w braku płatności tego wynagrodzenia i uznać, że odpowiadają za brak jego terminowej wypłaty również odszkodowawczo.
Powód żądał oddalenia apelacji jako całkowicie bezzasadnej. Domagał się kosztów procesu za drugą instancję. W jego ocenie, apelacja pozwanych opiera się na dwóch głównych zarzutach: kwestionowaniu wykonywania przez powoda jego obowiązków i kwestionowaniu legitymacji biernej pozwanych. Odnosząc się do pierwszego argumentu to zgodnie z art. 80 k. p. Wynagrodzenie przysługuje za pracę wykonaną. Za czas niewykonywania pracy pracownik zachowuje prawo do wynagrodzenia tylko wówczas, gdy przepisy prawa pracy tak stanowią. Pozwani nawet nie starają się wykazać niewykonywania pracy przez powoda, a stawiają zarzuty jedynie co do jej jakości. Takie zarzuty nie mogą stanowić jednak podstawy do odmowy wypłaty wynagrodzenia, a ewentualnie do rozwiązania umowy o pracę. Należy jednak zauważyć, iż gdyby pozwani rzeczywiście mieli zastrzeżenia co do sposobu wykonywania pracy przez powoda, to dokonaliby jej wypowiedzenia. Tymczasem to powód rozwiązał umowę z powodu niewypłacania mu wynagrodzenia. Odnośnie drugie zarzutu należy zauważyć, iż powołując się na tę samą argumentację udało się uzyskać tytułu wobec wszystkich 3 spółek w sprawach toczących się przed Sądem Rejonowym w Wieluniu sygn. akt IV P 67/23, sygn. akt IV Np 26/24, sygn. akt IV Np 31/24, sygn. akt IV P 23/24, sygn. akt IV 37/24, sygn. akt IV Np 21/24, sygn. akt IV Np 25/24. Jedynie w sprawach w których już wcześniej uzyskano tytuł wobec (...) sp. z o.o. lub (...) sp. z o.o. postępowanie kierowano wobec pozostałych spółek. Jak wynika z wskazanych sygnatur akt, w większości spraw pozwani nie wnieśli nawet sprzeciwu od nakazu zapłaty. Jedynie w sprawie sygn. akt IV P 23/24 pozwani wnieśli apelację, która została oddalona w toczącej się przed tutejszym Sądem sprawie sygn. akt IV Pa 82/24. Ukształtowała się już więc stabilna linia orzecznicza zgodnie z którą wszystkie 3 pozwane w sprawie spółki nadużywały osobowości prawnej w celu uniknięcia realizacji zobowiązań wobec pracowników. Powód w pozwie wskazał obszerną argumentację i materiał dowodowy, w tym składający się z dokumentów złożonych także w innych sprawach, na okoliczność powiązań pomiędzy pozwanymi. Pozwani zakwestionowali w sprawie jedynie materiał dowodowy w zakresie przesłuchania powoda co oznacza, iż nie mieli żadnego argumentu w zakresie zgromadzonego materiału dowodowego z dokumentów. Odnosząc się natomiast do wyjaśnień powoda to podlegały one ocenie Sądu i zostały uznane za spójne i logiczne, a zarzuty pozwanych mają jedynie charakter polemiczny. Pozwani kwestionują również zasądzenie kosztów solidarnie z tymi zasądzonymi nakazem zapłaty Sądu Rejonowego w Wieluniu z dnia 21 czerwca 2024 r. sygnatura akt IV Np 30/24. Zdaniem pozwanych zgodnie z wyrokiem odpowiadają oni w tym zakresie w podwójnej wysokości. Zgodnie z art. 366 § 1 k.c. Kilku dłużników może być zobowiązanych w ten sposób, że wierzyciel może żądać całości lub części świadczenia od wszystkich dłużników łącznie, od kilku z nich lub od każdego z osobna, a zaspokojenie wierzyciela przez któregokolwiek z dłużników zwalnia pozostałych (solidarność dłużników). Zgodnie z treścią wyroku Sądu I instancji, zasądzono od pozwanych kwotę 2 106,00 (dwa tysiące sto sześć) zł z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od
dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty tytułem kosztów postępowania z zastrzeżeniem,
że pozwani (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. i (...)
spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w U. ponoszą solidarną
odpowiedzialność za zobowiązanie z (...) spółką z ograniczoną odpowiedzialnością z
siedzibą w W. do wysokości wyżej zasądzonych kwot nakazem zapłaty z dnia 21 czerwca
2024 r. Sądu Rejonowego w Wieluniu sygnatura akt IV Np 30/24. Jak wynika więc wprost z treści
wyroku odpowiedzialność pozwanych ogranicza się do kwoty z wyroku (2 106 zł), a nie kwoty z
nakazu. W razie więc spłaty kwoty kosztów przez (...) spółką z ograniczoną
odpowiedzialnością dwie pozostałe pozwane spółki zostaną zwolnione z odpowiedzialności. Gdyby
odpowiedzialność pozwanych nie była solidarna, to obok kwoty zasądzonej nakazem zapłaty Sądu
Rejonowego w W. z dnia 21 czerwca 2024 r. sygnatura akt IV Np 30/24 od (...)
spółką z ograniczoną odpowiedzialnością, powódka byłaby uprawniona dodatkowo do kwoty 2.106
zł od dwóch pozostałych pozwanych. Pozwani wnoszą więc o zmianę wyroku na swoją niekorzyść.
Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Apelację złożoną przez pozwanych uznać należy za pozbawioną podstaw faktycznych i prawnych. W ocenie Sądu Okręgowego, apelacja stanowi jedynie polemikę z prawidłowymi ustaleniami i ocenami sądu I instancji i z tych powodów nie zasługuje na uwzględnienie. Dokonane przez Sąd Pracy ustalenia i rozważania, sąd odwoławczy przyjmuje za własne. Należy podkreślić, że sąd meriti przeprowadził dostateczne dla rozpoznania sprawy postępowanie dowodowe, a zebrany materiał rozważył i ocenił w granicach uprawnienia, jakie daje mu przepis art. 233 § 1 k.p.c., jednocześnie granic tych nie przekraczając. Wywód przeprowadzony przez sąd I instancji co do tego, jakie znaczenie nadać zaprezentowanym przez strony dowodom i jakie z tych dowodów wyprowadzić wnioski, jest logiczny, co prawda lakoniczny, przede wszystkim nie poddaje się wskazanej w apelacji krytyce. Zgodnie z art. 233 § 1 k.p.c., sąd ocenia wiarygodność i moc dowodów według własnego przekonania, na podstawie wszechstronnego rozważenia zebranego materiału dowodowego. Zaś, do naruszenia przepisu art. 233 § 1 k.p.c. mogłoby dojść tylko wówczas, gdyby apelujący wykazali uchybienie podstawowym regułom służącym ocenie wiarygodności i mocy poszczególnych dowodów, tj. regułom logicznego myślenia, zasadzie doświadczenia życiowego i właściwego kojarzenia faktów (tak SN w wyroku z 16 grudnia 2005 roku w sprawie III CK 314/05), czego sąd odwoławczy się nie dopatrzył. W szczególności, zarzucane dowolne podejście sądu meriti do oceny faktów prezentowanych przez powoda nie zasługuje na uznanie. W niniejszej sprawie, mając na uwadze ogólne zasady dowodzenia i rozkład ciężaru dowodu, to pozwani nie wykazali zasadności swoich twierdzeń, nie powołali przekonujących i istotnych dla sprawy dowodów świadczących o słuszności stanowiska w sprawie. Jak stanowi art. 232 k. p. c., strony są obowiązane wskazywać dowody dla stwierdzenia faktów, z których wywodzą skutki prawne. Powołany przepis adresowany jest w pierwszej kolejności do stron, a nie do sądu i przewiduje, że to strony podczas procesu są obowiązane przedstawiać dowody. Co ważne, sąd nie jest władny tego obowiązku wymuszać ani zastępować stron w jego wypełnieniu. Odnosząc się do zarzutów zawartych w apelacji warto zaznaczyć, że stosownie do art. 378 § 1 k.p.c., sąd drugiej instancji rozpoznaje sprawę w granicach apelacji; w granicach zaskarżenia bierze jednak z urzędu pod uwagę nieważność postępowania. Mając na względzie wynikający z powołanej wyżej zasady system apelacji pełnej cum beneficio novorum, obowiązkiem sądu drugiej instancji nie jest rozpoznanie samej apelacji, lecz ponowne merytoryczne rozpoznanie sprawy w granicach zaskarżenia (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 16 lutego 2017 roku, sygn. akt: I ACa 1268/16, LEX nr 2289452). Utrwalone stanowisko judykatury zwraca uwagę, że z przewidzianego w art. 378 § 1 k.p.c. obowiązku rozpoznania sprawy w granicach apelacji nie wynika konieczność osobnego omówienia przez sąd w uzasadnieniu wyroku każdego podniesionego argumentu, lecz za wystarczające należy uznać odniesienie się do sformułowanych w apelacji zarzutów i wniosków w sposób wskazujący na to, że zostały one przez sąd drugiej instancji w całości rozważone przed wydaniem orzeczenia (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 22 sierpnia 2018 roku, sygn. akt: III UK 119/17, LEX nr 2542602; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 4 września 2014 roku, sygn. akt: I PK 25/14, Legalis nr 1062199). Tym samym należy podzielić zapatrywanie przyjmowane w doktrynie i orzecznictwie, zgodnie z którym sąd rozpoznający apelację powinien się odnieść do wszystkich tych zdarzeń i zarzutów zgłoszonych w postępowaniu apelacyjnym, które mogły spowodować skutki materialnoprawne (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 10 lutego 2012 roku, sygn. akt II CSK 314/11, LEX nr 1130158). Przytoczone wyżej zasady wskazują, że sąd drugiej instancji nie musi szczegółowo odnosić się do wszystkich wątków apelacji, a jedynie do tych, których ewentualne uwzględnienie miałoby wpływ na ocenę trafności rozstrzygnięcia sądu pierwszej instancji. Co do zarzutów apelacji, już pobieżna lektura pisemnych motywów orzeczenia pozwala na uznanie, że wszystkie podane w apelacji fakty sąd pierwszej instancji brał pod uwagę i ocenił ich moc przy ferowaniu zaskarżonego wyroku. Co istotne, sąd pierwszej instancji prawidłowo uznał, że nie mają one żadnego wpływu na zasadność pretensji powoda. Dla wyjaśnienia, przez moc dowodową rozumie się siłę przekonania, jaką uzyskał sąd wskutek przeprowadzenia określonych dowodów o istnieniu lub nieistnieniu faktu, którego on dotyczy. Sąd, oceniając wiarogodność, decyduje o tym, czy określony środek dowodowy, ze względu na jego indywidualne cechy i obiektywne okoliczności, zasługuje na wiarę, czy też nie (por. uzasadnienie wyroku SA w Katowicach z dnia 29 stycznia 2019 r. V ACa 913/17 LEX nr 2631169). W sprawie, skoro powód, przytaczając okoliczności faktyczne uzasadniające roszczenie wykazał, że w okresie objętym pozwem świadczył pracę na rzecz pozwanych, podając iż nie zostało mu wypłacone wynagrodzenie za sporny okresy rozliczeniowy, to zgodnie z zasadą wynikającą z art. 6 k.c. w zw. z art. 300 k.c., pozwany winien wykazać, że świadczenie dochodzone przez pracownika co najmniej wygasło na skutek jego spełnienia, ewentualnie, zaszły inne nadzwyczajne okoliczności, których sąd pierwszej instancji zasadnie się nie dopatrzył. Apelujący zdaje się zapominać, że co do wynagrodzenia za pracę, jak również w odniesieniu do roszczenia odszkodowawczego ściśle związanego z wynagrodzeniem, to pracodawca występuje w pozycji dłużnika i to na nim spoczywa ciężar udowodnienia faktu spełnienia świadczenia pieniężnego ze stosunku pracy po jego zakończeniu. Stosownie do treści art. 94 pkt 5 k. p., pracodawca jest obowiązany terminowo i prawidłowo wypłacać wynagrodzenie. Wypłata wynagrodzenia za pracę dokonuje się co najmniej raz w miesiącu, w stałym i ustalonym z góry terminie, co wynika z art. 85 § l k. p. W sprawie, poza sporem pozostawał fakt, że pozwani nie wypłacili powodowi wynagrodzenia za pracę za sporny okres. Tymczasem, pracodawcy, pomimo ustalonego terminu wypłaty wynagrodzenia na dzień 10-ty kolejnego miesiąca, uporczywie zwlekali z wypłatą wynagrodzenia za pracę, powołując się na zawinienie innego podmiotu i samego powoda. Ma rację sąd pierwszej instancji, że opóźnienie ze strony podmiotu trzeciego nie jest argumentem tej wagi i znaczenia, że zwalnia dłużnego pracodawcę z podstawowego obowiązku wypłaty wynagrodzenia, któremu wcześniej uchybił. Należy podkreślić, że pozwani, nie wywiązując się z omawianego, nałożonego przez ustawodawcę obowiązku, narazili się na negatywne konsekwencje procesowe, co znalazło rzeczywisty wyraz w zaskarżonym wyroku. Jak trafnie wskazał Sąd Rejonowy, powołując się na wyrok SN z 4 kwietnia 2000 r. I PKN 516/99 pracodawca, który nie wypłaca pracownikowi w terminie całości wynagrodzenia, ciężko narusza swój podstawowy obowiązek z winy umyślnej, choćby z przyczyn niezawinionych nie uzyskał środków finansowych na wynagrodzenia. Zarzuty apelacyjne w postaci naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. i art. 233 § 1 k.p.c. w zw. z art. 299 k.p.c. są więc chybione. 27 kwietnia 2023 r. P. K. zatrudniony został na czas nieokreślony w (...) spółce z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w U., od sierpnia 2023 r. na stanowisku koordynatora procesów produkcyjnych z wynagrodzeniem 15 650,00 zł. 31 sierpnia 2023 r. powód zawiadomiony został o przejściu zakładu pracy w trybie art. 23 ( 1 )k.p. na (...) sp. z o.o. z dniem 01 października 2023 r. w wyniku przeniesienia działalności produkcyjnej do spółki utworzonej przez dotychczasowego pracodawcę (...) sp. z o.o. Zgodnie z treścią zawiadomienia, przejście zakładu pracy nie wywołuje skutków ekonomicznych i socjalnych, w szczególności nie ulegnie zmianie miejsce wykonywania pracy. Nowy pracodawca zawarł z powodem porozumienie zmieniające warunki umowy o pracę z dnia 27 kwietnia 2023 r. powierzając powodowi nowe stanowisko pracy dyrektora do spraw procesów produkcyjnych. Dokumentacja związana z zatrudnieniem powoda przekazana została z firmy (...) sp. z o.o. do (...) sp. z o.o. co istotne, w okresie zatrudnienia w (...) sp. z o.o. powód wykonywał obowiązki pracownicze również na rzecz (...) sp. z o.o. i (...) sp. z o.o., nadzorował produkcję, zajmował się magazynem, szkoleniami, kontaktem z klientem, sporządzał oferty dla klientów. Polecenia wykonania określonych czynności na rzecz spółek wydawali powodowi M. J., J. J. (1) i J. J. (2). We wrześniu i październiku 2023 roku powód otrzymał wynagrodzenie za pracę z firmy (...) sp. z o.o. Powód otrzymywał wynagrodzenie w ratach, część wynagrodzenia gotówką. Pracodawca tłumaczył powodowi, że nie ma pieniędzy i w pierwszej kolejności musi wypłacić wynagrodzenia pracownikom zatrudnionym przy pracy na hali. M. J. informowała powoda o problemach z produkcją, dostępnością materiałów. Opóźnienia w wypłacie wynagrodzenia powodowi były kilkutygodniowe. Ostatnią wypłatę wynagrodzenia otrzymał w marcu 2023 roku w kwocie 10 000,00 zł gotówką. Powód nie otrzymał w ogóle wynagrodzenia za okres od marca do maja. Pożyczał pieniądze na utrzymanie i bieżące opłaty. Ostatecznie, 22 maja 2024 r. powód złożył (...) sp. z o.o. oświadczenie o rozwiązaniu umowy o pracę bez zachowania okresu wypowiedzenia w trybie art. 55 § 1 ( 1) k. p. wskazując jako przyczynę zaleganie z wynagrodzeniem przez pracodawcę. W pozwie powód wskazał obszerną argumentację i materiał dowodowy, w tym składający się z dokumentów złożonych także w innych sprawach, na okoliczność powiązań pomiędzy pozwanymi. Pozwani zakwestionowali w sprawie jedynie materiał dowodowy w zakresie przesłuchania powoda co oznacza, iż nie mieli żadnego argumentu w zakresie zgromadzonego materiału dowodowego z dokumentów. Odnosząc się natomiast do wyjaśnień powoda to podlegały one ocenie Sądu i zostały uznane za spójne i logiczne, a zarzuty pozwanych mają jedynie charakter polemiczny, co sąd odwoławczy zaznaczył na wstępie.
W zarzutach natury materialnoprawnej pozwani kwestionują zasądzenie kosztów solidarnie z tymi zasądzonymi nakazem zapłaty Sądu Rejonowego w Wieluniu z dnia 21 czerwca 2024 r. sygnatura akt IV Np 30/24. Zdaniem pozwanych zgodnie z wyrokiem odpowiadają oni w tym zakresie w podwójnej wysokości. Zgodnie z art. 366 § 1 k.c. Kilku dłużników może być zobowiązanych w ten sposób, że wierzyciel może żądać całości lub części świadczenia od wszystkich dłużników łącznie, od kilku z nich lub od każdego z osobna, a zaspokojenie wierzyciela przez któregokolwiek z dłużników zwalnia pozostałych (solidarność dłużników). Zgodnie z treścią wyroku Sądu I instancji, zasądzono od pozwanych kwotę 2 106,00 (dwa tysiące sto sześć) zł z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty tytułem kosztów postępowania z zastrzeżeniem, że pozwani (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. i (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w U. ponoszą solidarną odpowiedzialność za zobowiązanie z (...) spółką z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. do wysokości wyżej zasądzonych kwot nakazem zapłaty z dnia 21 czerwca 2024 r. Sądu Rejonowego w Wieluniu sygnatura akt IV Np 30/24. Z treści wyroku wynika więc, że odpowiedzialność pozwanych ogranicza się do kwoty z wyroku (2 106 zł), a nie kwoty z nakazu. W razie więc spłaty kwoty kosztów przez (...) spółką z ograniczoną odpowiedzialnością dwie pozostałe pozwane spółki zostaną zwolnione z odpowiedzialności.
Nie można się również zgodzić z zarzutem naruszenia art. 94 pkt 5 k. p. poprzez błędne zastosowanie w odniesieniu do pozwanych i przyjęcie, że znajduje w stosunku do nich zastosowanie przepis wskazujący, że do podstawowych obowiązków pracodawcy należy terminowe
wypłacanie wynagrodzenia pracownikom podczas, gdy pozwani nie pozostawali nigdy pracodawcą powoda w spornym okresie. P. K. zatrudniony został na podstawie umowy o pracę w (...) sp. z o.o. W dniu 31 sierpnia 2023 r. (...) sp. z o.o. i (...) sp. z o.o. zawiadomili powoda o przejściu zakładu pracy w trybie art. 23
(
1 )k.p. na nowego pracodawcę w związku z przeniesieniem działalności produkcyjnej do spółki utworzonej przez dotychczasowego pracodawcę. W dniu 01 października 2023 r. (...) sp. z o.o. zawarła z powodem porozumienie zmieniające warunki umowy w zakresie stanowiska pracy. W aktach osobowych powoda znajduje się protokół przekazania dokumentacji związanej z zatrudnieniem powoda z firmy (...) sp. z o.o. do (...) sp. z o.o. Jak wynika z zeznań powoda w okresie zatrudnienia w (...) sp. z o.o. powód wykonywał obowiązki pracownicze również na rzecz (...) sp. z o.o. i (...) sp. z o.o., nadzorował produkcję, zajmował się magazynem, szkoleniami, kontaktem z klientem, sporządzał oferty dla klientów. Powód wykonywał w pracy polecenia wydawane przez M. J., J. J. (1) i J. J. (2). We wrześniu i październiku 2023 roku powód otrzymał wynagrodzenie za pracę z firmy (...) sp. z o.o. co ważne, z odpisu KRS wynika, że jeden z przedmiotów działalności spółek – obróbka metali i nakładanie powłok na metale jest tożsamy. Wszystkie spółki reprezentuje M. J. będąca z ojcem J. J. (1) współwłaścicielem (...) sp. z o.o. i (...) sp. z o.o. Jedynym wspólnikiem (...) sp. z o.o. jest mąż M. J.. Ma rację sąd pierwszej instancji, że wskazane okoliczności uzasadniają legitymację bierną wszystkich trzech spółek w niniejszej sprawie z uwagi na solidarną odpowiedzialność za zobowiązania wynikające ze stosunku pracy powoda. Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd Rejonowy prawidłowo zastrzegł w wyroku, iż pozwani (...) sp. z o.o. i (...) sp. z o.o. ponoszą solidarną odpowiedzialność za zobowiązanie z (...) sp. z o.o. do wysokości zasądzonych kwot nakazem zapłaty z dnia 21 czerwca 2024 r. sygnatura akt IV Np 30/24. Tak więc, w przedmiotowej sprawie spełnione zostały wszystkie przesłanki uznania zaniechań pracodawcy w zakresie obowiązku terminowego wypłacania wynagrodzenia za rażące naruszenie podstawowego obowiązku. Niewątpliwie obowiązek wypłaty wynagrodzenia jest podstawowym, wynikającym z istoty stosunku pracy, obowiązkiem pracodawcy. Sąd II instancji podziela stanowisko Sądu Rejonowego, który powołując się na orzecznictwo Sądu Najwyższego wskazał, że niewypłacenie wynagrodzenia za pracę stanowi wystarczającą przyczynę rozwiązania umowy przez pracownika bez wypowiedzenia, a pracodawca który się tego dopuszcza ciężko narusza swój obowiązek z winy umyślnej, choćby z przyczyn niezawinionych nie uzyskał środków finansowych na wynagrodzenia. Sąd I instancji dokonał oceny ciężkości naruszenia obowiązku pracodawcy obejmującego wypłatę wynagrodzenia z uwzględnieniem wszystkich okoliczności sprawy (zob. powołany w apelacji wyrok SN z dnia 21 czerwca 2017 r. II PK 198/16).
Wobec powyższego Sąd Okręgowy, na podstawie art. 385 k.p.c. oddalił apelację jako bezzasadną. Na podstawie art. 98 k.p.c. na rzecz strony powodowej zostały zasadzone koszty zastępstwa procesowego za II instancję w wysokości, określonej w § 2 pkt 6 w zw. z § 9 ust.1 pkt 2 i § 10 ust.1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22.10.2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2018 r. poz. 265).
Podmiot udostępniający informację: Sąd Okręgowy w Sieradzu
Osoba, która wytworzyła informację: sędzia Sławomir Górny
Data wytworzenia informacji: